Gids · Digitale nalatenschap

Wat gebeurt er met uw online accounts als u overlijdt?

E-mail, foto’s in de cloud, sociale media, de bank en DigiD. Zonder voorbereiding lopen nabestaanden vast op wachtwoorden en procedures. Met een paar instellingen en een goed overzicht voorkomt u dat.

5 min lezen

Waarom dit vooraf regelen?

De meeste mensen hebben tientallen online accounts. Na een overlijden weten nabestaanden vaak niet welke dat zijn, laat staan hoe ze erbij kunnen. Ondertussen lopen abonnementen door, blijven foto’s achter in de cloud en staan profielen op sociale media nog gewoon online.

Grote diensten hebben speciale regelingen voor overlijden, maar die werken vaak alleen goed als u ze zelf vooraf instelt. Daarnaast hebben Nederlandse instanties, zoals banken en de Belastingdienst, hun eigen procedures voor nabestaanden.

Stap 1: Maak een overzicht van uw accounts

Begin met een lijst. Een wachtwoord hoeft er niet per se bij; het gaat er vooral om dat uw naasten weten wát er is.

  • E-mail. Vaak de sleutel tot alle andere accounts, omdat wachtwoorden daar opnieuw kunnen worden ingesteld.
  • Telefoon en computer. De ontgrendelcode van uw telefoon is voor nabestaanden vaak de belangrijkste.
  • Bank en verzekeringen. Welke banken, welke rekeningen, welke polissen.
  • Overheid. DigiD, MijnOverheid, pensioenfonds.
  • Foto’s en bestanden. iCloud, Google Foto’s, Dropbox, OneDrive.
  • Sociale media. Facebook, Instagram, LinkedIn, X en andere.
  • Abonnementen. Streamingdiensten, kranten, sportschool, software.
  • Wachtwoordmanager. Als u er een gebruikt: dit is het belangrijkste account van allemaal.

Schrijf per account op wat ermee moet gebeuren: opzeggen, verwijderen, bewaren als herinnering of overdragen.

Stap 2: Stel de regelingen van grote diensten in

Google (Gmail, Google Foto’s, Drive)

Met Beheerder van inactief account bepaalt u zelf wat er gebeurt als u uw Google-account een tijd niet gebruikt. U kiest hoe lang Google moet wachten, en wijst maximaal 10 vertrouwde contactpersonen aan. Zij krijgen dan een bericht en, als u dat wilt, toegang om gekozen gegevens te downloaden, zoals foto’s, e-mail en documenten. U kunt ook instellen dat uw account daarna wordt verwijderd.

Heeft iemand dit niet ingesteld? Dan kunnen directe familieleden een verzoek bij Google indienen om het account te sluiten. In sommige gevallen kan Google ook gegevens verstrekken, maar daar is geen garantie op.

Apple (iCloud, foto’s, iPhone)

Bij Apple stelt u een Legacy Contact in (in het Nederlands: contactpersoon voor digitale nalatenschap). Die persoon krijgt een toegangssleutel. Na uw overlijden heeft de contactpersoon die sleutel én een overlijdensakte nodig om toegang aan te vragen. Apple controleert de aanvraag voordat er toegang wordt gegeven.

Tip: Heeft uw contactpersoon geen Apple-apparaat? Dan kunt u de toegangssleutel afdrukken. Bewaar een kopie bij uw andere belangrijke papieren, of als document in uw Grownafter-kluis.

Facebook

Facebook kan een account na overlijden op herdenkingsstatus zetten. Het profiel blijft dan zichtbaar als herinnering. U kunt vooraf een contactpersoon voor uw herdenkingsaccount kiezen. Die kan onder meer bijdragen beheren en de profielfoto aanpassen, maar kan uw berichten niet lezen. U kunt ook aangeven dat u wilt dat uw account na overlijden wordt verwijderd.

Instagram

Instagram heeft geen contactpersoon die u vooraf kunt aanwijzen. Na een overlijden kan iemand het account laten omzetten naar herdenkingsstatus met een bewijs van overlijden, zoals een link naar een overlijdensbericht. Daarna kan niemand meer inloggen of iets veranderen. Directe familieleden kunnen ook vragen om het account te verwijderen; daarvoor zijn documenten als een overlijdensakte nodig.

Andere diensten

Zoek in het helpcentrum van de dienst naar “overleden” of “deceased”. Bijna altijd is een overlijdensakte nodig. Noteer bij uw accountoverzicht wat de dienst vraagt, dan hoeven uw naasten dat niet uit te zoeken.

Stap 3: Nederlandse zaken

Uw bank

Nabestaanden melden het overlijden bij de bank. De meeste Nederlandse banken hebben daarvoor een speciale afdeling of service voor nabestaanden, die uitlegt welke documenten nodig zijn en hoe rekeningen worden afgehandeld.

Deel geen inlogcodes van uw bank. Banken vragen u uw beveiligingscodes geheim te houden, en voor de afwikkeling zijn ze ook niet nodig. Noteer wel bij welke banken u rekeningen, spaargeld of een hypotheek heeft.

DigiD en de Belastingdienst

Uw DigiD is persoonlijk: nabestaanden mogen er niet mee inloggen. Voor belastingzaken is er de nabestaandenmachtiging. Een erfgenaam of executeur kan die vanaf een week na het overlijden aanvragen bij de Belastingdienst, en regelt de belastingzaken daarna met de eigen DigiD.

Stap 4: Bewaar uw instructies veilig

Uw overzicht bevat gevoelige informatie. Een paar aandachtspunten:

  • Niet in uw testament. Een testament wordt na uw overlijden door meerdere mensen gelezen en is lastig aan te passen. Voor wachtwoorden en accountgegevens is het geen goede plek.
  • Niet op een los briefje. Dat raakt kwijt, of komt bij de verkeerde persoon terecht.
  • Wel op één veilige plek die u bijhoudt. Bijvoorbeeld in een wachtwoordmanager, waarvan sommige een functie voor noodtoegang hebben, of in een digitale kluis.

In Grownafter legt u bij Digitale toegang per account vast hoe het werkt en wat ermee moet gebeuren. De gegevens worden versleuteld opgeslagen en wachtwoorden, herstelsleutels en back-upcodes zijn standaard verborgen. U bepaalt zelf wie er later bij mag, en voor welk onderdeel.

Checklist

  • Maak een lijst van uw accounts, met wat er per account moet gebeuren.
  • Stel Beheerder van inactief account in bij Google.
  • Kies een Legacy Contact bij Apple en bewaar de toegangssleutel.
  • Kies een contactpersoon voor uw Facebook-herdenkingsaccount.
  • Noteer bij welke banken en verzekeraars u klant bent.
  • Vertel uw naasten waar ze uw overzicht kunnen vinden.

Bronnen